Gorcum.nl
Ridder van Rappard, eerste burger van Gorcum, politicus en imker
Vuur!
Gorcum's markantste burgemeester is ongetwijfeld mr Louis R.J. ridder van Rappard. Hij bestuurde de stad van 15 september 1939 tot 31 augustus 1978. De meningen over Van Rappard zijn zelfs nu nog verdeeld; sommige Gorcumers hebben geen goede herinneringen aan hun voormalige burgemeester. Hij zou streng, uit de hoogte en discriminerend voor minderheden zijn geweest.
Op 14 mei 1940 gelastte Van Rappard de totale evacuatie van Gorcum. De waarnemer in de kerktoren meende een colonne motorrijders te hebben opgemerkt vanuit Hardinxveld, als voorhoede van de Duitsers. De burgemeester haastte zich naar de elektriciteitswinkel van Juda van Bueren, het "wonder van Gorcum". Juda exploiteerde de plaatselijke radiozender onder de naam "Gorinchemsche radio-centrale". Gorcumers kegen via de radio de opdracht de stad zo snel mogelijk te verlaten. Slechts een batterij luchtafweergeschut bleef bemand achter. Een kardinale fout, zo bleek later.
Foto: het wonder van Gorinchem, aan de Gasthuisstraat 59. Daar is nu een opticien gevestigd.
De bevolking van Gorcum werd geevacueerd via de Arkelsedijk naar Meerkerk. Dat bleek ook de route te zijn voor de aftocht van het gecapituleerde Nederlandse leger. Men liep elkaar letterlijk voor de voeten. In de tussentijd werd in het verlaten Gorcum op grote schaal geplunderd. Daarnaast werd de aftocht van het Nederlandse leger bemoeilijkt doordat Van Rappard de veerboten de rivier had laten opvaren.
Een militair commando kwam verhaal halen voor het stadhuis. Dat liep zo uit de hand, dat de burgemeester bijna ter plaatse werd gefusilleerd en zelf nog "vuur!" uitriep. Nadat de gemoederen redelijk bedaard waren en de meeste Gorcumers weer thuis kwamen, verscheen deze bekendmaking van het gemeentebestuur:
Aan de bevolking van Gorinchem! Hedenmorgen is zonder dat gelukkigerwijs zulks achteraf noodzakelijk bleek, de evacuatie van Gorinchem gelast, na overleg met de plaatselijke militaire autoriteiten. Velen is daardoor moeite veroorzaakt, die achteraf bleek niet noodig te zijn geweest.
- Meer volgt -
Met dank aan Cor van Maastrigt
Sterk geslacht
Foto: stadswapen
Fortes Creantur Fortibus is de leus van Gorcum: "sterken brengen sterken voort". Je reinste geleuter natuurlijk, maar het klinkt wel stoer. Pas in 1982 is het wapen bij Koninklijk Besluit goedgekeurd.
Huis der "van alles"
Foto: oude stadhuis
In dit gebouw aan de Grote Markt 17 zaten onder meer rechtbank, politie, parket en het stadsbestuur. Diverse colleges voerden hier tot 1994 hun administratieve oorlogen. Tegenwoordig kun je er het stadsmuseum vinden.